Ból brzucha po jedzeniu – przyczyny i leczenie

Jedzenie jest jedną z najważniejszych potrzeb człowieka, obok snu czy oddychania. Rozdrabnianie, żucie i przełykanie pokarmu to zaś naturalne zdolności organizmu, podobnie jak trawienie oraz wydalanie niestrawionych resztek. Zdrowy człowiek nie odczuwa żadnych dolegliwości po zakończonej konsumpcji. Co jednak zrobić, gdy po jedzeniu pojawia się ból brzucha, biegunka lub inne nieprzyjemne dolegliwości?

Przyczyny bólu brzucha po jedzeniu

Co jest źródłem bólu brzucha po jedzeniu? Na to pytanie nie ma jednej, prostej odpowiedzi. Istnieje bowiem wiele czynników wewnętrznych i zewnętrznych, zależnych – i niezależnych od człowieka, które mogą przyczyniać się do powstawania dyskomfortu, uczucia ucisku lub pieczenia w żołądku i jelitach. Poniżej wskażemy kilka najczęściej występujących przyczyn dolegliwości bólowych.

Co sprawia, że odczuwamy ból i wzdęcia po jedzeniu? Jeśli przykry stan występuje okazjonalnie, warto przyjrzeć się jakości, strukturze oraz ilości spożywanych produktów. Jednymi z najczęściej występujących przyczyn złego samopoczucia po posiłku są: zbyt szybkie spożywanie pokarmów, połykanie zbyt dużych kawałków, jedzenie w nadmiarze, a także konsumpcja niestarannie umytych lub przeterminowanych artykułów spożywczych, na których znajdują się skupiska bakterii i wirusów.

Ból brzucha, a jakość spożywanych pokarmów

Wiele osób bagatelizuje rolę, jaką odgrywa w życiu proces odżywiania – jedzą oni każdą potrawę, nie zastanawiając się nad jej składem ani prawdopodobieństwem wystąpienia bólu brzucha zaraz po jedzeniu. W grupie dań, które bardzo intensywnie oddziałują i obciążają układ pokarmowy są między innymi: pokarmy z zawartością cebuli, kapusty i roślin strączkowych (grochu, fasoli), potrawy smażone i z dodatkiem zawiesistych sosów. Nieprzyjemny ból brzucha występuje również po ostrym jedzeniu, z dodatkiem papryczek chili, pieprzu, sosu tabasco. Często ból brzucha występuje jako objaw nadwrażliwości pokarmowej, czyli reakcji organizmu na dany pokarm z powodu nieszczelności bariery jelitowej.

Osoby, które często sięgają po paczkowane dania gotowe lub stołują się w barach szybkiej obsługi, często zmagają się z bólem brzucha i skurczami po jedzeniu, co jest rezultatem reakcji układu pokarmowego na sztuczne substancje, tłuszcze nasycone, konserwanty i barwniki. Szybkie połykanie każdego kęsa, jedzenie na ulicy lub na krótkiej przerwie w trakcie pracy również nie sprzyja procesowi trawienia – pożywienie jest nieodpowiednio rozdrobnione i zalega w żołądku oraz jelitach.

Choroby układu pokarmowego a nawracające bóle brzucha

Jeśli uczucie dyskomfortu po jedzeniu pojawia się regularnie, a wraz z nim biegunki, zaparcia, wzdęcia lub wymioty, należy skonsultować się z lekarzem, który ustali, czy przyczyną dolegliwości jest niewłaściwa dieta, czy choroba. Istnieje wiele różnych schorzeń i poważnych chorób układu pokarmowego, które w wielu przypadkach nie są zdiagnozowane ani leczone, co prowadzi do licznych powikłań oraz obniżenia jakości każdej sfery życia.

Choroby układu pokarmowego dzielą się na dwie grupy – mogą one być wrodzone lub nabyte. Niektóre schorzenia można wykryć już we wczesnym stadium, na przykład gdy ból brzucha pojawia się u dziecka po każdym posiłku, świadczy to o alergii pokarmowej (nietolerancji glutenu lub laktozy), zespole jelita nadwrażliwego, niedrożności jelit, refluksie żołądkowo-przełykowym lub Chorobie Leśniowskiego-Crohna.

Psychologiczne podłoże chorób układu pokarmowego

Część spośród nabytych rodzajów chorób układu pokarmowego wiąże się ściśle z jakością ludzkiego życia i stylu zycia. Wiele osób, odczuwających stale uciążliwy ból brzucha i skurcze po jedzeniu, zmaga się z wieloma problemami, takimi jak: złe nawyki żywieniowe, stresująca praca czy nadmiar obowiązków służbowych i domowych. Życie w ciągłym napięciu nie sprzyja efektywnemu trawieniu pokarmów, pokarm zalega w żołądku oraz jelitach, dochodzi do zaparć lub biegunek.

Przykre, nawracające skurcze i ból brzucha po jedzeniu to również objawy towarzyszące zaburzeniom depresyjnym oraz nerwicom, które nieleczone, przyczyniają się do trwałego zahamowania procesów metabolicznych. Przewlekły stres powoduje, że nadnercza uwalniają duże ilości hormonów – kortyzolu i adrenaliny, zatrzymujących trawienie, co może skutkować zarówno obniżeniem samopoczucia, jak i wzrostem lub gwałtownym spadkiem wagi, bezsennością oraz zaburzeniami koncentracji. Każdy stres objawiający się zewnętrznie, ma swoje odzwierciedlenie w tzw. stresie wewnętrznym, odczuwanym przez nasze organy, co oczywiście ma bezpośredni wpływ na procesy metaboliczne.

Ból brzucha, którego nie wolno lekceważyć

Zdarza się, że dolegliwości po posiłku występują nagle, a ból zlokalizowany jest punktowo. Takich sygnałów nie wolno lekceważyć, ponieważ mogą świadczyć o poważnych chorobach i konieczności podjęcia specjalistycznego leczenia farmakologicznego, ambulatoryjnego bądź szpitalnego. Intensywny, ostry ból brzucha po prawej stronie bywa objawem zapalenia wyrostka robaczkowego, zapalenia wątroby, zespołu jelita nadwrażliwego, kamicy żółciowej – w celu wykrycia źródła problemu należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem.

Co może oznaczać nagły, uporczywy ból brzucha po lewej stronie? Odpowiedzi na to pytanie udzieli wyłącznie specjalista, który zdiagnozuje, czy źródłem bólu jest stan zapalny lub choroba wrzodowa żołądka, zapalenie trzustki, dwunastnicy bądź schorzenia jelita cienkiego i grubego. W przypadku kobiet nawracający ból po lewej lub prawej stronie brzucha wiąże się też często z chorobami układu rozrodczego i nie ma żadnego związku z dietą.

Medycyna chińska rozróżnia różne bóle: ciągnący, piekący, ostry, punktowy, napięciowy, tępy, rozlany, promieniujący czy też świdrujący. Każdy rodzaj bólu ma swoje odzwierciedlenie w podejściu do diagnozy i naprowadza terapeutę na powód czy źródło bólu. Jednak aby przeprowadzić pełną diagnostykę bólu brzucha , lekarz medycyny chińskiej bierze pod uwagę również wiele innych czynników : dietę, styl życia, puls, obraz języka, postawę pacjenta, jego motorykę i stan emocjonalny jak i  napięcia i przebarwienia występujące w różnych częściach ciała.

Ból brzucha jest związany w medycynie chińskiej z zaburzeniem systemu żołądek/śledziona – czyli tzw. centrum. Centrum jest bardzo ważnym elementem w systematyce TMC i ma wpływ właściwie na wszystkie elementy i procesy zdrowia i regeneracji.